Platform over nieuwbouw, renovatie, restauratie en transformatie
Een gebouw voor acute geestelijke gezondheidzorg (GGZ) hoeft niet gesloten en afstandelijk te zijn. Dat bewijst de nieuwe High Intensive Care (HIC) van GGZ Noord-Holland-Noord in Heiloo. Het gebouw combineert een open, bijna stedelijke opzet met een robuuste en duurzame bouw. De Geus Bouw realiseert het project en werkt inmiddels toe naar de oplevering.
De HIC is bedoeld voor acute opnames en biedt plaats aan verschillende doelgroepen: van jongeren tot senioren. In plaats van deze groepen over afzonderlijke gebouwen te verdelen, zijn ze samengebracht in één zorggebouw met zes clusters. Elk cluster heeft een eigen karakter, afgestemd op de doelgroep. “Die visie is letterlijk terug te zien in de architectuur en indeling”, zegt Brenden Scheltema, bedrijfsleider bij De Geus Bouw. “Vanuit de centrale entree loopt een soort ‘straat’ links en rechts het gebouw in. Aan weerszijden bevinden zich verschillende clusters. De zorgtypologie die hieraan ten grondslag ligt, is dat cliënten zich steeds verder naar voren werken en uiteindelijk weer de straat op kunnen naar de buitenwereld.”
De materialisatie versterkt dat idee. Binnen de clusters zijn de wanden rustig en functioneel afgewerkt, terwijl de centrale straat een warme terracottakleur heeft, die ook op de wanden terugkomt. Houten spanten en veel daglicht geven de 80 meter lange gang een open en bijna buitenachtige sfeer. Hout is bovendien prominent aanwezig in zowel het interieur als de gevel.
Ook constructief is het project bijzonder. “Het casco bestaat uit een combinatie van verschillende materialen. De basis wordt gevormd door een traditionele fundering met geïsoleerde kanaalplaten. Daarop staat een staalconstructie, gecombineerd met houten constructieonderdelen op plekken waar gewichtsreductie belangrijk is,
bijvoorbeeld boven de centrale gang. Daar zijn ook houten vloervelden toegepast”, legt Scheltema uit. De plattegrond is overigens behoorlijk toekomstbestendig. “Alleen de liftschachten zijn uitgevoerd in kalkzandsteen, ongeveer 95 procent van de binnenwanden bestaat uit metalstud. Tegelijkertijd vraagt acute psychiatrische zorg om extra robuustheid. Sommige ruimten moeten molestbestendig zijn. Daar is bewust gekozen voor een steenachtige constructie.”
Voor De Geus Bouw is HIC Heiloo veel meer dan alleen een bouwopgave. “Je krijgt tijdens zo’n project echt een inkijkje in de verschillende facetten van de zorg, maar het geeft vooral ook een beeld van hoe onze maatschappij eraan toe is”, zegt Scheltema. “En dat is best schrikbarend: direct of indirect krijgt één op de vier mensen in zijn leven met de GGZ te maken. Tegelijk laat HIC Heiloo zien hoe sterk de visie op psychiatrische zorg verandert. Waar GGZ-gebouwen in het verleden nog vaak een gesloten, bijna gevangenisachtige uitstraling hadden, kiest GGZ Noord-Holland-Noord juist voor ruimte, licht, glas en verbinding.”
Die ontwikkeling blijft bovendien niet beperkt tot HIC Heiloo. Terwijl de bouw richting oplevering gaat, bouwt De Geus Bouw parallel aan een tweede project voor GGZ Noord-Holland-Noord: de uitbreiding van een forensische kliniek (FPA), eveneens in bouwteamverband. “Voor ons is het een bevestiging dat een goede samenwerking verder gaat dan alleen een scherpe prijs. Bij de aanbesteding werd nadrukkelijk ingezet op een sterke presentatie en het zichtbaar maken van het uitvoeringsteam. Dat heeft zijn vruchten afgeworpen. Zo ontstaat niet alleen een bijzonder gebouw, maar ook een samenwerking die naar meer smaakt”, zegt Scheltema tot besluit.
