Platform over nieuwbouw, renovatie, restauratie en transformatie
De HoutFabriek op Campus Werkspoor in Utrecht is een houten kantoorgebouw met vier lagen en een open vide. Het project laat zien wat er gebeurt als opdrachtgever, bouwer, architect, constructeur en installatiespecialisten vanaf het begin samen optrekken. Dankzij de integrale werkwijze zijn keuzes op kosten, duurzaamheid, techniek en gebruik voortdurend tegen elkaar afgewogen. Met een gebouw dat al voor oplevering volledig is verhuurd, is ook de businesscase overtuigend.
Bij de HoutFabriek is niet gewerkt volgens het klassieke model waarin ontwerp en uitvoering los van elkaar staan. Inhoudelijk is de HoutFabriek vooral een project waarin partijen bewust integraal werkten. Job Kuijpers van Woody Builders zegt: “We keken juist vanuit een bouwteam met alle disciplines naar hoe een gebouw het beste in elkaar zit, met alles erop en eraan.” Harko Ebbens van Nuvia Real Estate vult aan: “We hebben duurzaamheidsdoelstellingen en een pakket van eisen, maar wilden ook kijken hoe we een keer goedkoper konden bouwen.
Het hoeft niet alleen maar duurder.”
Samen met architecten buro werda & m. architects keek het team per keuze naar het effect op het totaalplaatje, zodat een goedkope deeloplossing niet elders tot meerkosten leidde. Ook het constructieve grid werd daarop geoptimaliseerd. De maat van 5,40 bij 5,40 meter biedt volgens het team een goede balans tussen bruikbare vloeroppervlakte, materiaalgebruik en maakbaarheid.
Ook de klimaatstrategie is integraal opgezet. Het team begon met de vraag hoe het gebouw met minder energie comfortabel blijft.
Door netcongestie en een beperkte aansluitcapaciteit werd dat extra urgent. Ebbens beschrijft de keuzes in klimaatbeheersing: “We hebben uitgangspunten zoals dat de binnentemperatuur mag meeveren met de buitentemperatuur. Het hoeft binnen niet altijd strak 21 graden te zijn. Niet elke ruimte wordt bijvoorbeeld apart opgevoerd of afgekoeld, het gebouw wordt als geheel gestuurd met sensoren. Vooral de koeling vroeg aandacht. Daarom is gekozen voor PCM-plafonds met faseveranderende materialen die warmte opnemen en later weer afgeven.” Kuijpers voegt toe dat juist die plafonds in het gebouw belangrijke voordelen bieden. Ze zorgen voor een fijn klimaat in het gebouw en verlagen op die manier de noodzaak van mechanisch koeling en verwarming door de klimaatinstallatie. Daarnaast leveren ze een nette afwerking en betere akoestiek op. Inmiddels draait de installatie voor 4.000 vierkante meter vloeroppervlakte op een 3×80 Ampère aansluiting.
Voor alle partijen is de HoutFabriek onderdeel van een doorlopende leercurve op Campus Werkspoor. Net als eerdere houten gebouwen op de campus is ook dit pand al volledig verhuurd voor oplevering. Daarmee is de HoutFabriek niet alleen een technische voorloper, maar ook een markttoets. Kuijpers: “Dit gebouw bewijst dat je met minder aansluitingen en slimme installatieconcepten kunt voldoen aan uitdagingen zoals netcongestie. Maar daarvoor moeten we bereid zijn om flexibeler om te gaan met onze strakke en hoogwaardige eisen, meer oog hebben voor het klimaat én accepteren dat een klein beetje discomfort soms onderdeel is van verantwoord en toekomstbestendig bouwen. Alleen dan kunnen we echt in harmonie met onze omgeving leven, nu en in de toekomst.”
