Platform over nieuwbouw, renovatie, restauratie en transformatie
In de Amsterdamse Kolenkitbuurt krijgt een bijzonder naoorlogs wooncomplex een tweede leven. In opdracht van Rochdale renoveert en verduurzaamt bouw- en ontwikkelbedrijf Van Wijnen 198 woningen aan de Akbarstraat, Schaapherderstraat en Wiltzanghlaan. Niet alleen de woningen worden ingrijpend verbeterd, ook de uitstraling en relatie met de straat krijgen een belangrijke impuls. Het ontwerp van BureauVanEig laat zien hoe behoud, comfort en verduurzaming samen kunnen komen in een toekomstbestendig wooncomplex.
De omvangrijke renovatie omvat in totaal vijf woonblokken. De werkzaamheden worden gefaseerd en portiek voor portiek uitgevoerd, volgens een zorgvuldig afgestemde bouwtrein. Eind september startte de renovatie van blok 4. De volledige oplevering van het project staat gepland voor het tweede kwartaal van 2027.
“De werkzaamheden in de verschillende blokken zijn grotendeels repeterend”, vertelt Willem Fennema, projectleider bij Van Wijnen Amsterdam. “Dat is een groot voordeel. De lessen die we in het ene blok leren, kunnen we direct meenemen naar het volgende. We werken bovendien met vaste bouwpartners en vaste gezichten. Daardoor raakt het bouwteam steeds beter op elkaar ingespeeld en gaat er geen ervaring verloren.”
De appartementen worden tijdens de renovatie vrijwel volledig gestript. Alleen de buitengevel en vloeren blijven behouden. Vervolgens worden de woningen opnieuw opgebouwd met nieuwe voorzetwanden, binnenwanden, binnendeuren, plafonds, keukens, badkamers en toiletten. En ook de complete elektrische installaties worden vernieuwd. “Feitelijk bouwen we de woningen van binnenuit opnieuw op”, aldus Fennema. “Daarbij verbeteren we niet alleen het comfort en de energieprestatie, maar kijken we ook nadrukkelijk naar de functionaliteit en indeling van de woningen.”
De verduurzaming vormt een belangrijk onderdeel van de werkzaamheden. De gevels worden aan de binnenzijde voorzien van hoogwaardige isolatie in voorzetwanden. En ook daken en vloeren worden opnieuw geïsoleerd. De bestaande beglazing wordt vervangen door dubbelglas. Dankzij het complete pakket aan maatregelen worden de woningen naar energielabel A gebracht.
Bijzonder aan het project is de ingrijpende aanpassing van de maisonnettewoningen op de begane grond en eerste verdieping. Waar de woonkamer zich nu nog op de verdieping bevindt, wordt deze in de nieuwe situatie naar de begane grond verplaatst. “Door de bestaande bergingen te verwijderen, ontstaan grotere woningen met ruimte voor een woonkamer en keuken op straatniveau en slaapkamers op de verdieping”, verduidelijkt Fennema. “De woningen krijgen bovendien een eigen voordeur op de begane grond en grotere kozijnen. Daarmee verandert niet alleen de indeling, maar ook de relatie tussen gebouw en straat. Het resultaat is een levendigere plint en een aantrekkelijker straatbeeld.”
Ook aan de buitenzijde krijgt het complex een grondige opknapbeurt. De gevels worden met stoom gereinigd en het oude schilderwerk van de balkons wordt verwijderd. De balkons worden vervolgens opnieuw geschilderd en gecoat. De hekwerken worden tijdelijk verwijderd om de bestaande chroom-6-houdende verflagen zorgvuldig te saneren. Daarna worden ze opnieuw gecoat en teruggeplaatst. En ook de kozijnen krijgen een nieuwe afwerking. Asbesthoudende onderdelen worden gesaneerd en de bestaande overstekken worden volledig vervangen.
De uitvoering in een bestaande woonwijk vraagt om een strakke organisatie. Bewoners verblijven tijdens de werkzaamheden tijdelijk in een wisselwoning of elders. Pas wanneer een blok volledig is opgeleverd, start de renovatie van het volgende blok. “Een van de belangrijkste uitdagingen is om alle processen goed op elkaar af te stemmen”, vertelt Fennema. “De tijdelijke huisvesting van bewoners, de planning van de werkzaamheden en de realisatie van de nutsaansluitingen moeten allemaal aansluiten op de oplevermomenten. Als één onderdeel vertraging oploopt, heeft dat direct gevolgen voor de bouwtrein.”
Juist daarom is de samenwerking tussen opdrachtgever, ontwerpende partijen en uitvoerende bouwpartners essentieel. “Samen met Rochdale, BureauVanEig en onze partners werken we stap voor stap aan een toekomstbestendig wooncomplex”, besluit Fennema. “Het mooie van dit project is dat vakmanschap, verduurzaming en verbetering van de leefomgeving hier samenkomen. We behouden de karakteristieke kwaliteiten van het gebouw, maar maken de woningen tegelijkertijd klaar voor de toekomst. Daarmee voegen we niet alleen waarde toe aan het complex, maar ook aan de Kolenkitbuurt als geheel.”
